Belsoğukluğu
Alm. Tripper (m), Fr. Blennorrhagie (f), İng. Gonorrhoea. İdrar yollarının son kısımlarında, idrar yolu çevresi salgı bezlerinde, kadında rahim ağzı başta olmak üzere genellikle üreme organlarında meydana gelen akut (had, ani) iltihap. Belsoğukluğu, umumi kanaata göre sadece zührevi (cinsi münasebetle geçen) hastalıkların en sık rastlanılanıdır. Dünyada her yıl 60 milyon yeni belsoğukluğu vakası ortaya çıktığı tahmin edilmektedir. Belsoğukluğu kadınlarda sessiz seyreden, erkeklerde ise ani ve rahatsız edici işaretleri olan bir hastalıktır. Bu sebeplerle hastalık genellikle erkeklerde ortaya çıkmasına karşılık, taşıyıcısı kadınlardır.
Tıp dilinde gonore denilen bir çeşitzührevi hastalıktır. Cinsimünasebetle bulaşır. İdrar yollarında acıma, yanma, şişlik ve akıntıile belirir. Akıntı cerahatlıdır. Bu cerehat ellere bulaşacak ve ellerde gözlere sürülecek olursa, körlüğe neden olabilir.
Kadınlarda da, beyazımtırak cerahatlı akıntı, sık sık idrara gitme, idrar yaparken ağrı ve yanma ile kendini gösterir.
Üreme organlarında akıntı görüldüğünde, mutlaka tedavi edilmesigerekir. Aksi halde kendisinde bel soğukluğu görülen, bu hastalığıcinsel ilişkide bulunduğu herkese bulaştırır.Gonore nedir ?Gonokok adı verilen bakterinin (mikrop) neden olduğu gonore en sık rastlanılan cinsel yolla bulaşan hastalıklardan biridir. Halk arasında belsoğukluğu hastalığı olarak ta bilinmektedir. Tedavi edilmez ise özellikle kadınlarda önemli sağlık sorunlarına neden olur.Gonorenin yaygınlığı nedir ?Gonore en sık rastlanılan cinsel yolla bulaşan hastalıklardan biridir. 1995 yılıDünya Sağlık Teşkilatı tahminlerine göre her yıl yaklaşık 62 milyon kişi hastalığa yakalanmaktadır. Hastalık en sık Güney ve Güneydoğu Asya'da görülmektedir. Son yıllarda Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra ortaya çıkan Bağımsızlıklarını Yeni Kazanmış Devletler'de de hastalığın giderek arttığı bildirilmektedir.Gonorenin belirtileri nedir ?Gonore, kadın hastaların % 80'inde herhangi bir belirti vermez. Belirti vermeyen kişilerin çoğu tedaviden yoksun kalırlar ve hastalığı bilmeden sağlam cinsel eşlerine de bulaştırırlar. Belirti veren kadınlarda,vajinadan yeşil veya sarı renkte fena kokulu akıntı olabilir. İdrar yaparken yanma ve ağrı vardır, sık sık ve az miktarda idrara çıkılır. İki adet arasında kanama şikayeti olabilir.
Erkeklerin çoğunda belirti vardır. Hastalık belirtileri mikrobun bulaşmasından 2-6 gün sonra (kuluçka süresi),penisin ucundaki üretra (dış idrar yolu) ağzından sarı yeşilimsi cerahat akar. İdrar yaparken yanma ve ağrı vardır, sık sık ve az miktarda idrara çıkılır.Gonore gebe kadından bebeğine bulaşır mı?Tedavi görmemiş gonoreli hamile kadın, doğum esnasında mikrobu bebeğine de bulaştırabilir.Mikrop yenidoğan bebekte göz iltihabına neden olur. Bebekteki bu göz iltihabı tedavi edilmez ise hastalık körlüğe neden olabilir.Gonorenin kadın sağlığını olumsuz etkiler mi?Gonore, zamanında ya da etkisiz ve tam tedavi edilmediğinde kadında önemli sağlık sorunlarına neden olur. Yumurta kanallarının iltihaplanması sonucu kısırlık, dış gebelik gelişebilir. Karnın alt kısmında kronik (süregen) ağrı şikayeti olabilir.Gonore erkekte de kısırlığa neden olabilir mi?Erkek hasta tedavi edilmediğinde meni yollarında iltihap ve bunun sonunda da kısırlık ortaya çıkabilir.Gonorenin tanısı basit midir ?Gonorenin tanısı çok basittir. Penis ucundaki veya vajinadaki akıntıdan alıncak bir örnek mikroskop altında incelenerek gonore olup olmadığı basit olarak söylenebilir. Hastalığın tanısı hekim tarafından konulmalıdır.Gonorenin tedavisi var mıdır?Gonore antibiyotiklerle kolayca tedavi edilebilen bir hastalıktır. Mikrop, bilinçsiz ve recetesiz antibiyotik kullanımına bağlı olarak bazı antibiyotiklere karşı direnç kazanmıştır. Bu nedenle hekim recetesi dışında antibiyotik kullanımından sakınılmalıdır. Cinsel eşin de muayenesi ve gerekirse tedavisi gerekmektedir. Gonore vakaları ve cinsel eşleri, hastalık tam tedavi oluncaya kadar cinsel ilişkiden kaçınmalıdır.
Hekim önerisi olmadan ilaç kullanmayınız !
Cinsel yolla bulaşan hastalık belirtilerinden kuşkulandığınızda hekime başvurunuz.
Cinsel eşinizin de muayene ve gerekirse tedavisini yaptırınız.Gonoreden nasıl korunulur ?Cinsel ilişkide kondom kullanınız.
Cinsel eş sayısının artmasının, hastalık bulaşma riskini de arttırdığını unutmayınız.
Hastalık belirtisi olmadan da bulaşma olabileceğini unutmayınız.
Alkol ve uyuşturucunun doğru ve sağlıklı düşünmeyi engelleyerek, cinsel ilişki sırasında olumsuz davranışlara neden olabileceğini belleğinizden çıkarmayınız.
Hamile iseniz, doğum öncesi dönemde düzenli sağlık kotrollerinizi yaptırınız. Ek bilgiNeisseria gonorrhoeae ya da Gonokok olarak adlandırılan bakterinin neden olduğu idrar yolları, rahim boynu, rektum ve boğaz ya da göz (konjonktiva) mukozalarını etkileyen en sık rastlanılan cinsel yolla bulaşan hastalıklardan biridir. Halk arasında belsoğukluğu hastalığı olarak da bilinmektedir. Gonore ayrıca deri ve eklemleri de tutabilir,kadınlarda kısırlığa neden olabilir.
BelirtilerKadınlar: Büyük bölümünde herhangi bir belirti vermez.Kadının hasta olduğu ancak ilişkide bulunduğu erkeğin tanısı konduktan sonra ortaya çıkar. Belirti veren kadınlarda, ilişkiden birkaç gün sonra (genellikle 7-21 gün) idrar yollarının ağzından yeşilimtrak veya sarı renkte kötü kokulu iltihabi bir akıntı olur.Akıntı çevresinde kızarıklık ve şişlik oluşabilir.Sık ve ağrılı idrar yapma şikayeti görülebilir. Erken dönemde tedavi edilmezse enfeksiyon geriye doğru ilerler ve mesane, rahim boynu, rahim, tubalar, overler, genital bölge çevresindeki bezler ve rektum enfekte olabilir. Cinsel ilişki esnasında ağrılar oluşabilir.
Erkekler:Erkeklerde ilişkiden sonraki 2-7 gün içinde belirtiler ortaya çıkar.İdrar yaparken hafif bir sızlama hissi ile başlar ve giderek daha ağrılı bir hal alır. İdrar yollarının ağzından irinli sarı- yeşil akıntı gelir.Aynı zamanda akıntının geldiği bölgede kızarıklık ve şişlikte oluşabilir.İdrar yapma hissi oldukça sıktır ancak az miktarda idrara çıkılır.
Enfekte kişi ile yapılan anal seks ile rektumda yine akıntı, ağrı, kızarıklık gibi şikayetlerle ortaya çıkan rektum gonoresi oluşabilir.Oral seks ile boğazda gonore enfeksiyonu oluşabilir.Ayrıca salgıların göze bulaşması sonucu konjonktivit de oluşturabilir.Gonoreli bir anne tarafından doğurulan çocukta da gözlerde kızarıklık ve akıntıya neden olan konjunktivit oluşturabilir. Tedavi edilmemesi halinde körlüğe kadar ilerleyebilir.
Uygun tedavi edilmediği takdirde hem kadın hem de erkekte kısırlığa neden olabilir. Ayrıca gonoresi olan kadınlarda dış gebelik görülme olasılığı artmıştır.
Tanı:
Akıntıdan alınacak örneğin mikroskop altında incelenerek ikropların görülmesi ile veya kültürünün yapılması ile kolayca konulabilir.
Tedavi:
Doktorunuz tarafından verilecek uygun antibiyotiklerle (enjaktabl veya ağızdan) tedavisi mümkündür.Eşlerin birlikte tedavi olması gereklidir.
Korunma:
Cinsellikle bulaşan tüm hastalıklarda olduğu gibi tek eşlilik ve güvenli bir prezervatif kullanımı hastalıktan korunmayı sağlayacaktır.
Bu hastalık, idrar yollarının son kısımlarında, idrar yolu çevresi salgı bezlerinde, kadında rahim ağzı başta olmak üzere genellikle üreme organlarında meydana gelen akut iltihaptan kaynaklanır.
Bel soğukluğu, en sık rastlanılan, cinsel yolla bulaşan hastalıklardandır. Dünyada her yıl 60 milyon yeni bel soğukluğu vakası ortaya çıtığı tahmin edilmektedir.
Bel soğukluğu, kadınlarda sessiz seyreden, erkeklerde ise ani ve rahatsız edici işaretleri olan bir hastalıktır. Bu sebeple hastalık, genellikle erkeklerde ortaya çıkmasına karşılık taşıyıcısı kadınlardır.
Erkeklerde idrar yolundan gelep cerahatli akıntı, idrar yaparken yanma ve sızlama, başta gelen belirtileridir. Kadınların çoğunda (%50-70'inde) ağrı ve yanma şikayeti olmaz. Sadece cerahatli bir akıntı görülebilir. Bu sessiz seyretme, kadının hastalığı farkında olmadan taşımasına neden olur.
Hastalıktan korunmanın başlıca yolu, tek eşliliktir. Hastalığın bulaşması halinde en etkili ilaç penisilin olup, mutlaka bir doktorun kontrolü altında uygulanmalıdır.
|
|
